Ki lòd 9 planèt yo?
Nov 23, 2023
Ki lòd 9 planèt yo ye?
Jan sa ye jodi a, tradisyonèlman panse lòd 9 planèt yo nan sistèm solè nou an se Mèki, Venis, Latè, Mas, Jipitè, Satin, Iranis, Neptune ak Pliton. Lòd sa a baze sou distans chak planèt soti nan Solèy la epi yo souvan refere yo kòm sekans "Mèki rive Pliton".
Men, kenbe, èske Pliton pa konsidere kòm yon planèt ankò?
Sa a kòrèk! An 2006, Inyon Astwonomi Entènasyonal (IAU) te redefini definisyon yon planèt, sa ki te lakòz Pliton pèdi estati ofisyèl planèt li. Li te rklase kòm yon "planèt nen." Malgre reklasifikasyon sa a, anpil moun toujou konsidere Pliton kòm 9yèm planèt nan sistèm solè nou an.
Ann eksplore chak planèt yo an plis detay:
- Mèki: Planèt ki pi piti nan sistèm solè nou an, Mèki se planèt ki pi pre Solèy la tou. Li gen yon dyamèt 4,880 kilomèt epi li pa gen atmosfè.
- Venis: Dezyèm planèt soti nan Solèy la, Venis yo rele souvan "planèt sè" Latè akòz gwosè menm jan an ak konpozisyon. Sepandan, Venis gen yon atmosfè epè ki pyèj chalè, fè li planèt ki pi cho nan sistèm solè nou an.
- Latè: Twazyèm planèt soti nan Solèy la, Latè se sèl planèt li te ye pou sipòte lavi. Li gen yon dyamèt 12,742 kilomèt ak yon atmosfè ki konpoze sitou ak nitwojèn ak oksijèn.
- Mas: katriyèm planèt soti nan Solèy la, Mas souvan refere li kòm "Planèt Wouj la" akòz aparans wouj li yo. Li gen yon dyamèt 6,779 kilomèt epi li ka gen yon fwa sipòte lavi mikwòb.
- Jipitè: Pi gwo planèt nan sistèm solè nou an, Jipitè se senkyèm soti nan Solèy la. Li gen yon dyamèt 139,822 kilomèt e li te ye pou gwo tach wouj li yo, ki se yon tanpèt jeyan ki te anraje pandan plizyè syèk.
- Satin: Dezyèm pi gwo planèt nan sistèm solè nou an, Satin se sizyèm soti nan Solèy la. Li se li te ye pou bag li yo, ki fè leve nan patikil glas ak wòch. Li gen yon dyamèt 116,460 kilomèt.
- Iranis: Setyèm planèt la soti nan Solèy la, Iranis se inik nan ke li wotasyon sou bò li yo. Li gen yon dyamèt 50,724 kilomèt epi li se planèt ki pi frèt nan sistèm solè nou an.
- Neptune: planèt la wityèm soti nan Solèy la, Neptune se menm jan an nan gwosè ak konpozisyon ak Iranis. Li gen yon dyamèt 49,244 kilomèt e li te ye pou ton ble li yo.
- Pliton: Ansyen nevyèm planèt nan sistèm solè nou an, Pliton kounye a klase kòm yon planèt tinen. Li gen yon dyamèt 2,377 kilomèt epi li sitiye nan Kuiper Belt, ki se yon rejyon nan sistèm solè a pi lwen pase òbit Neptune.
Panse final:
Pandan ke yo te tradisyonèlman konsidere lòd 9 planèt yo nan sistèm solè nou an kòm "Mèki rive Pliton," reklasifikasyon Pliton kòm yon planèt tinen te mennen kèk nan kesyon definisyon sa a. Kèlkeswa, etid planèt sistèm solè nou an ak karakteristik yo ap kontinye kaptive syantis yo ak astwonòm amatè yo.
